از آن براى اندازه‌گيرى ارتفاع ستارهء قطبى و برخى ستارگان اطراف آن استفاده مىكنند ، به كار مىبرد - چنان كه براى اندازه‌گيرى ارتفاع دو يا سه ستاره كه معمولا در سمت راست ستاره‌اى هستند كه ما آن را كروزرو « 22 » مىناميم نيز از همان دستگاه استفاده مىكرد . اين اندازه‌گيرى را در تمامى ساعات شب انجام مىداد . ناخدا با استفاده از اين اسباب همواره از مقدار راهى كه پيموده بود با قطع و يقين آگاه بود و مىدانست كه به خشكى دور يا نزديك است . اما چون در آخرين اندازه‌گيرى كه مصادف با ششم آوريل بود - و معمولا بادهاى موسمى اين ناحيه بايد ضعيف و مخالف جهت كشتى باشند و حال آنكه بادى بسيار مساعد مىوزيد - نوك دماغهء رأس القوه يا قسمتهاى ديگر از ساحل مجاور را در ديدرس خود نيافت در شگفت مانده بود . دو روز پيشتر ، در دست يكى از نوكرهاى سفير جعبه‌اى بدقواره و چوبى را با قطرى معادل يك چهارم ذراع ديده بودند كه يكى از دوستانش در گوآ به او داده و چند قاعده را نيز براى گرفتن ارتفاع خورشيد به وى ياد داده بود اما چون قواعد مزبور را خوب نياموخته و هيچگونه جدولى براى اندازه‌گيرى خانهء خورشيد و نقطهء افول و خط اعتدالى از آنگونه كه كشتيبانان اروپائى از آن استفاده مىكنند نداشت در اندازه‌گيرى توفيق نيافته بود . در حقيقت دو سه روز قبل از آن‌كه به ديگران بگويد چنين آلتى در اختيار دارد در صدد اندازه‌گيرى ارتفاع خورشيد برآمده بود . اما آنطور كه بعدها خود اقرار كرد نتيجهء محاسبه‌اش گاه پنجاه درجه و گاه شصت درجه را نشان داده بود . و چه بهتر كه سرانجام تصميم گرفت به همگان وجود چنين آلتى را اعلام و شيوهء كار خود را نشان دهد . نزديك ظهر بود كه سفير از وى خواست ارتفاع آفتاب را در حضور او معلوم كند . اما عدم اطلاع و جهل وى به حدى بود كه حتى نمىدانست جعبهء ربع دايره را چگونه بايد قرار دهد و ارتفاع را بايد هنگام ظهر

--> ( 22 ) Cruzero